Aronia. Polski superfood

Aronia
W 2019 roku rodzime media obiegła wiadomość o testach przeprowadzonych przez zespół studentów z Pomorskiego Parku Naukowo-Technologicznego Gdynia, dzięki którym dowiedziono, że sok z aronii lepiej przeciwdziała chorobom układu krążenia i powstawaniu nowotworów niż czerwone wino czy zielona herbata. Okazuje się, że aronia bije je na głowę, jeśli chodzi o zawartość związków aktywnych, głównie polife­noli. Zdaniem naukowców polifenole w największym stężeniu występują w skórce owoców. Tak naprawdę aronia pochodzi z Ameryki Północnej. Jednakże to w Polsce znajdują się jej największe uprawy. Czarna jagoda aronii zawiera zestaw witamin i związków mineralnych, których próżno szukać w większości innych owoców. W aronii występują zarówno wspo­mniane antyoksydanty i garbniki oraz witamina C, B2, B6, E, PP, P, jak i składniki mineralne takie jak: miedź, kobalt, bor, lit, mangan, molibden. Podob­nie jak winogrona aronia zawiera taniny, którym zawdzięcza swój cierpki smak i antocyjany, które nadają jej kolor. W 100 gramach owoców znajduje się aż 1–2 g związków polifenolowych, a w tym 0,5 g antocyjanów.

Czym są antocyjany? 

Antocyjany, nazwane też antocyjaninami, to orga­niczne związki chemiczne z klasy flawonoidów. W świecie roślin związki te są powszechne i pełnią rolę barwnika, który w zależności od pH soku komór­kowego może przybierać różne barwy. W kwaśnym środowisku kwiaty i owoce barwią się na czerwono, w zasadowym natomiast na fioletowo lub niebie­sko. W poszczególnym gatunku rośliny znajdować się może nawet kilkanaście różnych rodzajów anto­cyjanów, co sprawia, że może ona przybierać różne barwy i odcienie. Lecznicze i prozdrowotne właści­wości antocyjanów znane są ludziom już od setek lat. Dowody naukowe, które potwierdziły ich skuteczność pojawiły się jednak stosunkowo niedawno. Co z nich wynika? Po pierwsze, zdaniem naukowców antocyjany mogą zapobiegać powstawaniu nowotworów, gdyż są sil­nymi przeciwutleniaczami skutecznie redukują­cymi niszczący dla organizmu wpływ wolnych rod­ników. Chronią także nasze DNA przed mutacjami, które mogą stać się zalążkiem nowotworów. Badania dowiodły, że najwyższą zdolność antyoksydacyjną ma aronia. Przeprowadzone na myszach ekspery­menty wykazały, że związki w niej zawarte chroniły przed rakiem nawet wtedy, gdy zwierzęta karmione były paszami z domieszką toksyn wywołujących nowotwory. Najwyraźniej naturalne związki aronii wiążą toksyny i tym samym je unieszkodliwiają. Aro­nia to także dogodny oręż w walce z oznakami sta­rzenia. Bo czym jest starzenie? To proces powiązany z uszkodzeniami DNA, lipidów i białek, do których dochodzi w związku z utlenianiem się i reakcjami rodnikowymi zachodzącymi w organizmie człowieka. Aby zatem zachować młody wygląd i być zdrowym, należy dostarczać swojemu organizmowi przeciwu­tleniacze, czyli na przykład witaminy A, C, E oraz polifenole, w tym antocyjany, które występują w aro­nii, ale także w mniejszej ilości w czarnej porzeczce, jagodach, jeżynach, żurawinie.

Antocyjany pozytywnie wpływają także na układ krążenia

Regularne spożywanie jagód aronii wspiera więc dobry stan naczyń włosowatych, a także hamuje agregację płytek krwi. Udowodniono, że antocyjany stymulują organizm do wydzielania tlenku azotu, który skutecznie chroni przed powstawaniem cho­rób krążenia. Badania przeprowadzone w Holan­dii dowiodły, że dieta bogata w antocyjany i taniny (czyli polifenole) zmniejsza ryzyko choroby serca. Im więcej tych składników w diecie, tym mniejsze prawdopodobieństwo problemów kardiologicznych. Oba składniki występują w wyjątkowo dużej ilości w owocach i przetworach z aronii. Aronia obniża także ciśnienie tętnicze krwi i dlatego powinna być stałym składnikiem diety osób zagrożonych zawałem i udarem. Ponadto, antocyjany pomagają w walce z wirusami i bakteriami, ponieważ znacząco wzmacniają odporność organizmu. Dlatego sok z aronii stanowi doskonały środek zapo- biegawczy szczególnie w sezonie przeziębień i grypy. Wspiera bowiem system immunologiczny, oczyszcza organizm i łagodzi stany zapalne.

Badania wykazały, że ekstrakt z aronii poprawia pamięć i procesy uczenia się  

​Aronia wyraźnie poprawia elastyczność naczyń krwionośnych, wzmacnia ich ściany, przez co mózg jest lepiej ukrwiony. W związku z tym istnieją pod- stawy, by ekstrakt z aronii znalazł swoje zastosowa- nie w profilaktyce choróbneurodegeneracyjnych, szczególnie choroby Alzheimera i Parkinsona. Przyj- muje się, że zmiany w mózgu polegające na degene- racji neuronów powodowane są m.in. przez wolne rodniki. Można je poskromić za pomocą silnych antyoksydantów znajdujących się w dużych ilościach właśnie w aronii. Teoria ta nie została jeszcze osta- tecznie potwierdzona, warto jednak, nie czekając na końcowe wnioski naukowców, na wszelki wypa- dek umieścić jej owoce i przetwory w codziennym jadłospisie. Tym bardziej że zdaniem naukowców jedna łyżka konfitur aroniowych całkowicie pokrywa dzienne zapotrzebowanie organizmu na antocyjany i taniny.

Spożycie owoców aronii ułatwia walkę z chorobami wzroku

U osób w starszym wieku, z obniżoną odpornością, w stanach chronicznego zmęczenia zaobserwowano niski poziom antyoksydantów w surowicy krwi. Można temu zapobiec poprzez spożywanie odpowiednich ilości warzyw i owoców, a zwłaszcza aronii. Antyoksydanty w diecie mogą spowolnić procesy związane z utratą wzroku z powodu zaćmy, jaskry lub degeneracji plamki żółtej. Badania wykazały poprawę widzenia u starszych osób albo spowolnienie zmian degeneracyjnych po podaniu ekstraktu z aronii. Warto więc stosować aronię i jej przetwory profilaktycznie – im wcześniej, tym lepiej. Tradycyjnie zbiory jagód aronii rozpoczynają się w połowie sierpnia i trwają do jesieni. Sok czy syrop z aronii warto pić jednak przez cały rok, szczególnie w okresie zimowym i wczesnowiosennym, by wzmocnić odporność organizmu. Owoce aronii możemy również ususzyć, by następ- nie wykorzystać jako rozgrzewający napar. Same owoce są cierpkie i twarde, dlatego najlepiej przyrządzić z nich na przykład konfitury. Aronia doskonale pasuje do dań mięsnych, może być też składnikiem sosów. Należy jednak pamiętać, że najwyższe stężenie obecnych w niej aktywnych substancji znajduje się w świeżym soku. Specjaliści radzą, by spożywać nie więcej niż jedną szklankę soku z aronii dziennie.
Rozmowa z Agnieszką Łucjanek – psycholożką, terapeutką, koordynatorką merytoryczną Pozaszkolnej Placówki Specjalistycznej SCOLAR. Pracuje w Poradni dla dzieci z Autyzmem i ich Rodz...
2606 Odsłony
Cała prawda o dietetycznym detoksie.Raz na jakiś czas nachodzi nas nieodparta ochota na „odtrucie" lub „oczyszczenie" organizmu z nagromadzonych toksyn. Z reguły w okolicach świąt ...
2459 Odsłony
Gelotolodzy, czyli naukowcy zajmujący się badaniem śmiechu przekonują, że uśmiech na twarzy może podnieść odporność organizmu, skrócić okres rekonwalescencji po chorobie i przedłuż...
2121 Odsłony
​Popularne diety kuszą obietnicą szybkiej utraty zbędnych kilogramów. Czy redukcja masy ciała i efekt jo-jo stanowią nieodłączny duet?W ponad 90 proc. przypadków za otyłość i nadwa...
2090 Odsłony
Na łamach magazynu naukowego „Journal of Personality and Social Psychology" badacze z University of British Columbia poinformowali, że wdychanie naturalnego zapachu partnera może p...
1949 Odsłony
Niskie temperatury na zewnątrz, przesuszone, gorące powietrze we wnętrzach, noszenie czapek oraz kapryśna i wietrzna aura sprawiają, że kondycja włosów po zimie pozostawia wie...
1893 Odsłony
PROGRAM PROWADZONY PRZEZ CENTRALĘ FARMACEUTYCZNĄ CEFARM SA  logotype cefarm